Chương 48

Sáng hôm sau, cả nhà đều chờ thư của ông Bennet. Nhưng trong đám thư từ không có lấy một dòng nào của ông. Mọi người trong nhà đều biết bình thường ông rất hay khất lần và lơ là việc hồi âm. Dù vậy lần này họ mong ông chịu khó viết cho. Cả nhà đành kết luận rằng ông chẳng có tin vui nào để gửi về. Nhưng giá biết chắc được chừng ấy thôi thì cũng đã hay. Ông Gardiner chờ thư đến nơi rồi lập tức lên đường. Ông đi rồi thì ít ra cả nhà cũng chắc chắn sẽ được nghe tin tức đều đặn về mọi việc sắp tới. Lúc chia tay, người cậu hứa sẽ thuyết phục ông Bennet trở về Longbourn sớm nhất có thể. Với người chị, đó là niềm an ủi lớn, vì bà coi đó là bảo đảm duy nhất cho việc chồng mình sẽ không chết trong một cuộc đấu súng. Bà Gardiner và các con quyết định ở lại Hertfordshire thêm vài ngày. Vì bà nghĩ có mình bên cạnh thì các cháu gái có thể đỡ hơn. Bà cùng chăm sóc bà Bennet, và những lúc các cháu nghỉ ngơi thì bà là nguồn an ủi lớn. Người dì kia cũng hay sang. Lần nào bà cũng bảo mình đến để tiếp sức và làm cho mọi người phấn chấn lên. Nhưng lần nào bà cũng mang theo một chuyện mới về thói tiêu pha và trác táng của ông Wickham. Thành ra hiếm khi bà ra về mà không để lại cả nhà buồn nản hơn lúc bà chưa đến. Người Meryton hình như đang đua nhau nói xấu người đàn ông mà mới ba tháng trước họ còn coi gần như một thiên thần ánh sáng. Người ta bảo ông ta nợ khắp các nhà buôn trong làng. Chuyện tình ái nào của ông ta cũng được gán cho cái tên nghe cho êm tai là quyến rũ, mà lan đến tận các gia đình nhà buôn. Ai nấy đều nói ông ta là kẻ trẻ tuổi độc ác nhất trên đời. Ai nấy cũng bắt đầu nhận ra rằng từ lâu mình đã ngờ cái vẻ ngoài hiền lành ấy. Elizabeth không tin đến một nửa những lời đồn đại. Nhưng nàng tin đủ để càng thêm chắc chắn về sự đổ vỡ của em gái, điều nàng đã đoan chắc từ trước. Jane thì tin ít hơn nàng một chút, song hy vọng cũng gần như tắt hẳn. Vì nếu hai người đã lên Scotland thì đến giờ hẳn phải có tin, mà khả năng ấy trước đây Jane chưa hề bỏ hẳn.

Ông Gardiner rời Longbourn hôm Chủ nhật. Thứ Ba vợ ông nhận được một lá thư, trong đó nói rằng vừa đến nơi ông đã tìm ra anh rể và thuyết phục anh ấy về Gracechurch Street. Trước khi ông Gardiner tới, ông Bennet đã đi đến tận Epsom và Clapham. Nhưng ông chẳng thu được tin tức nào đáng hài lòng. Bây giờ ông định dò hỏi khắp các khách sạn lớn ở London. Ông nghĩ biết đâu lúc mới đến London, trước khi tìm được chỗ trọ, hai người có ghé lại một khách sạn nào đó. Ông Gardiner không trông mong cách này thành công. Nhưng vì anh rể tha thiết muốn thế nên ông định giúp một tay. Thư còn nói rằng xem ra lúc này ông Bennet hoàn toàn không có ý rời London. Kèm theo lời hứa sẽ sớm viết thư lại, còn có một đoạn tái bút như sau. 'Tôi đã viết thư cho đại tá Forster. Tôi nhờ ông ấy hỏi giúp những người thân thiết với chàng trai ấy trong trung đoàn, xem ông Wickham có họ hàng hay người quen nào biết ông ta đang trốn ở đâu tại London không. Nếu tìm được một người như thế mà hỏi ra được manh mối thì có lẽ sẽ hết sức quan trọng. Lúc này thì chúng ta chẳng có gì để lần theo cả. Tôi tin đại tá Forster cũng sẽ làm hết sức để dò cho ra điểm này. Nhưng nghĩ lại thì có lẽ Lizzy là người biết rõ hơn ai hết ông Wickham hiện còn những người họ hàng nào.' Elizabeth dễ dàng hiểu vì sao cậu nàng lại trông cậy vào hiểu biết của nàng đến thế. Nhưng nàng không thể cho ông những tin tức đủ tốt để đáp lại lòng trông cậy ấy. Nàng chưa bao giờ nghe nói ông Wickham có người họ hàng nào khác ngoài cha mẹ. Cả hai ông bà đều mất đã nhiều năm. Dù vậy vài người bạn cùng trung đoàn dân quân có thể biết nhiều hơn. Nàng không hy vọng gì nhiều, nhưng ít ra cũng có một cuộc dò hỏi để mà chờ đợi. Từ đó ngày nào ở Longbourn cũng đầy lo âu. Khổ nhất mỗi ngày là lúc chờ thư từ. Sáng nào điều đầu tiên cả nhà nóng lòng muốn biết cũng là có thư đến chưa. Tin lành hay tin dữ thì cũng sẽ đến bằng thư. Ai cũng mong hôm sau sẽ có tin quan trọng.

Nhưng trước khi lá thư sau của ông Gardiner tới thì có một lá thư gửi cho cha nàng, đến từ một nơi hoàn toàn khác. Thư của ông Collins. Jane đọc thư, vì nàng được cha dặn phải mở tất cả thư từ gửi đến trong lúc ông đi vắng. Thư của ông Collins bao giờ cũng là một trò xem thú vị. Elizabeth biết thế nên đọc ké qua vai chị. Nội dung như sau. 'Kính gửi ông, Xét mối quan hệ họ hàng giữa chúng ta và địa vị xã hội của tôi, tôi thấy an ủi ông trong nỗi hoạn nạn đau lòng mà ông đang chịu là bổn phận của mình. Hôm qua tôi được tin qua một lá thư từ Hertfordshire. Thưa ông kính mến, bà Collins và tôi xin gửi lòng cảm thông sâu sắc đến ông cùng cả gia đình đáng kính đang phải chịu đựng nỗi khổ này. Nỗi khổ ấy sinh ra từ một nguyên do mà thời gian cũng không xóa được, nên nó chỉ có thể là thứ đau đớn cay đắng nhất. Có lời nào làm nhẹ bớt một tai họa nghiệt ngã đến thế thì tôi cũng không tiếc. Vào lúc mà lòng cha mẹ đau đớn hơn bất cứ điều gì trên đời, tôi cũng không tiếc lời an ủi. So với chuyện này thì con gái ông chết đi lại còn là một phúc lành. Như Charlotte thân yêu cho tôi hay, càng đáng than hơn nữa là ta có cơ sở để cho rằng hành vi buông thả này của con gái ông bắt nguồn từ việc nuông chiều quá mức. Nhưng để an ủi ông và bà Bennet, tôi xin thưa rằng lòng tôi nghiêng về ý nghĩ là tính nết cô ấy bẩm sinh cũng đã xấu. Bằng không thì ở cái tuổi non nớt như thế cô ấy đã chẳng thể phạm một tội ác tày trời đến vậy. Đằng nào thì ông cũng ở vào một cảnh ngộ hết sức đáng thương. Cùng chung ý ấy với tôi không chỉ có bà Collins, mà còn có phu nhân Catherine và cô con gái, hai vị mà tôi đã thưa lại chuyện này. Hai vị cũng đồng ý với nỗi lo của tôi, rằng một bước đi sai của người con gái này sẽ làm hại đến đường hôn nhân của tất cả các cô con gái còn lại. Như chính phu nhân Catherine đã hạ cố ban lời, ai còn muốn kết thân với một gia đình như thế? Nghĩ đến điều này, tôi lại càng thấy hài lòng hơn khi nhìn lại một việc hồi tháng Mười một vừa qua. Vì nếu việc ấy kết thúc theo cách khác thì tôi cũng đã bị cuốn vào mọi nỗi buồn và điều ô nhục của ông. Vậy thưa ông kính mến, mong ông hãy tự an ủi lòng mình hết mức có thể. Xin ông hãy vĩnh viễn gạt đứa con không xứng đáng ấy ra khỏi tình thương của mình. Tôi khuyên ông cứ mặc cho nó gặt lấy quả của cái tội ác gớm ghiếc mà chính nó đã gây ra. Kính thư, thưa ông kính mến, v.v.'

Mãi đến khi nhận được thư trả lời của đại tá Forster, ông Gardiner mới viết thư lại. Lần này cũng chẳng có tin vui nào. Không ai biết ông Wickham còn giữ liên lạc với người họ hàng nào. Điều chắc chắn là ông ta không còn người thân thích gần nào sống trên đời. Trước kia ông ta quen biết nhiều người, nhưng từ khi vào trung đoàn dân quân thì hình như chẳng thân thiết riêng với ai. Vì thế cũng không có ai có thể cho biết tin về ông ta. Cảnh túng quẫn của chính ông ta, cùng với nỗi sợ bị họ hàng của Lydia tìm ra, là lý do mạnh mẽ khiến ông ta phải trốn tránh. Vì người ta vừa phát hiện ra rằng ông ta để lại ở Brighton một món nợ cờ bạc lớn. Đại tá Forster cho rằng phải hơn một nghìn bảng mới trả hết những khoản ông ta tiêu ở Brighton. Trong thị trấn ông ta cũng nợ nhiều. Nhưng nợ cờ bạc, thứ nợ phải trả vì danh dự, thì còn lớn hơn nhiều. Ông Gardiner không định giấu gia đình Longbourn những chi tiết này. Jane hoảng sợ. 'Một tay cờ bạc!' Nàng kêu lên. 'Chị hoàn toàn không nghĩ đến chuyện đó.' Ông Gardiner viết thêm trong thư rằng hôm sau, tức thứ Bảy, cha nàng sẽ về nhà. Mọi cố gắng đều hóa công cốc nên ông Bennet mất hết nhuệ khí, đành quyết định trở về với gia đình. Ông cũng nhận lời khẩn khoản của em vợ, rằng cứ giao lại cho ông ấy mọi việc cần làm để tiếp tục cuộc tìm kiếm. Nghe tin này, bà Bennet không mừng rỡ như các con tưởng, nếu so với việc trước đó bà lo lắng đến thế cho tính mạng của chồng. 'Sao cơ! Ông ấy về mà không có con Lydia tội nghiệp của tôi à?' Bà kêu lên. 'Chưa tìm ra hai đứa thì chắc chắn ông ấy không được rời London. Ông ấy mà về rồi thì ai đấu với ông Wickham để bắt hắn cưới Lydia đây?' Bà Gardiner bắt đầu muốn về nhà. Thế nên cả nhà định rằng lúc ông Bennet từ London trở về thì bà và các con sẽ lên London. Cỗ xe chở họ đi chặng đầu của chuyến đi, rồi đón chủ nhà về Longbourn. Bà Gardiner ra về, mang theo tất cả những thắc mắc về Elizabeth và người bạn kia mà bà ấp ủ từ hồi ở Derbyshire. Cháu gái bà chưa một lần nào tự mình nhắc đến tên ông ấy trước mặt hai vợ chồng bà. Bà Gardiner cũng mơ hồ mong có một lá thư của ông ấy gửi theo sau. Nhưng chẳng có gì cả. Từ khi Elizabeth về nhà, nàng không nhận được lá thư nào có thể cho là gửi từ Pemberley. Chỉ riêng nỗi bất hạnh của gia đình cũng đủ là lý do khiến nàng buồn bã. Vì thế không thể đoán ra điều gì từ vẻ mặt ấy. Nhưng giờ đây, khi đã hiểu lòng mình khá rõ, Elizabeth nhận ra thật minh bạch. Rằng nếu nàng chưa từng quen biết ông Darcy thì hẳn nàng đã chịu đựng khá hơn đôi chút nỗi sợ về điều ô nhục đang ập xuống Lydia. Nàng nghĩ cứ hai đêm thì mình đã đỡ được một đêm mất ngủ.

Lúc ông Bennet về đến nhà, xem ra ông đã lấy lại trọn vẹn vẻ điềm tĩnh triết lý thường ngày. Ông ít nói như mọi khi. Ông cũng không nhắc gì đến chuyện đã khiến mình phải ra đi. Các con gái phải một thời gian sau mới đủ can đảm mà nói đến chuyện ấy. Mãi đến buổi chiều, khi ông ngồi vào bàn trà cùng cả nhà, Elizabeth mới dám mở lời. Nàng nói vắn tắt vài câu an ủi về nỗi khổ ông phải chịu, thì ông Bennet đáp. 'Con đừng nói chuyện đó. Ngoài cha ra thì còn ai phải chịu khổ nữa? Việc này do cha tự chuốc lấy, nên cha khổ là đáng.' 'Cha đừng tự trách mình nặng nề quá.' Elizabeth nói. 'Con cảnh cáo cha đừng mắc phải cái tật ấy cũng phải lắm. Lòng người dễ sa vào chuyện đó biết bao! Không đâu, Lizzy. Cả đời này cứ để cha cảm thấy một lần mình đã sai đến mức nào. Cha không lo bị cảm giác ấy đè bẹp đâu. Chẳng mấy chốc nó cũng tan đi hết thôi.' 'Cha nghĩ hai người đang ở London ạ?' 'Ừ. Còn chỗ nào giấu mình kín hơn thế nữa?' 'Lydia cũng từng muốn đi London mà.' Kitty nói thêm. 'Vậy thì nó sẽ hạnh phúc thôi.' Người cha nói khô khan. 'Chắc nó sẽ ở đó khá lâu đấy.' Sau một lát im lặng, ông nói. 'Lizzy à, cha không trách con vì lời con khuyên cha hồi tháng Năm vừa rồi hóa ra là đúng. Xét chuyện đang xảy ra thì thái độ ấy kể cũng rộng lượng lắm đấy.' Cô Bennet đến lấy trà cho mẹ, thành ra câu chuyện đứt quãng.

'Cái lối bày vẽ này an ủi người ta ghê thật.' Ông kêu lên. 'Nó làm cho nỗi bất hạnh thêm bao nhiêu là phong nhã! Lần tới cha cũng sẽ làm y như vậy. Cha sẽ đội mũ ngủ, khoác áo choàng trong nhà mà ngồi lì trong thư phòng, rồi làm phiền càng nhiều người càng tốt. Hay là cha để dành đến lúc Kitty bỏ trốn cũng được.' 'Con không bỏ trốn đâu, cha ạ.' Kitty bực bội nói. 'Nếu có ngày con đi Brighton thì con sẽ cư xử đàng hoàng hơn Lydia.' 'Con mà đi Brighton! Cho cha năm mươi bảng cha cũng không dám tin mà để con đi đến một nơi gần như Eastbourne! Đúng đấy, Kitty. Ít ra cha cũng đã học được cách phải cẩn thận, và con sẽ nếm lấy hậu quả của việc đó. Từ nay không một sĩ quan nào được bước chân vào nhà ta, cũng không được đi qua làng này. Vũ hội thì cấm tiệt, trừ phi con cùng đi với một trong các chị em. Con cũng không được đặt chân ra khỏi nhà một bước, chừng nào chưa chứng minh được rằng mỗi ngày con đã sống có lý trí được mười phút.' Kitty coi mọi lời dọa nạt ấy là thật nên bắt đầu khóc. 'Thôi nào, thôi nào.' Ông nói. 'Đừng buồn nữa. Nếu mười năm tới con ngoan ngoãn thì hết mười năm ấy cha sẽ dẫn con đi xem duyệt binh.'