Chương 49

Chuyện xảy ra hai ngày sau khi ông Bennet trở về. Jane và Elizabeth cùng nhau dạo trong khu vườn rợp bóng cây bụi phía sau nhà. Hai nàng thấy người quản gia đang đi về phía mình. Nghĩ rằng bà đến gọi hai chị em về chỗ mẹ, hai nàng bước tới đón. Nhưng đến gần thì bà Hill lại nói ra một điều bất ngờ. 'Xin lỗi vì đã làm phiền hai cô. Tôi cứ nghĩ biết đâu nhà ta đã nhận được tin vui từ London, nên đánh bạo đến hỏi.' 'Bà nói gì vậy, bà Hill? Chị em tôi chưa nghe được tin gì từ London cả.' 'Thưa cô.' Bà Hill hết sức kinh ngạc kêu lên. 'Hai cô chưa biết ông Gardiner đã sai người gấp đến chỗ ông chủ ư? Người ấy đến được nửa giờ rồi, và ông chủ đã nhận được thư.' Hai chị em tiếc cả thời giờ để nói. Nóng lòng muốn vào nhà nên hai nàng chạy đi. Hai nàng băng qua gian tiền sảnh vào phòng ăn sáng, rồi từ đó lại chạy sang thư phòng. Chẳng thấy cha đâu cả. Lúc hai nàng sắp lên gác xem cha có ở cùng mẹ không thì gặp ông quản gia. Ông ta nói. 'Nếu hai cô tìm ông chủ thì ông đang đi bộ về phía khóm rừng nhỏ.' Nghe vậy, hai nàng lập tức băng qua gian tiền sảnh lần nữa rồi chạy ngang bãi cỏ. Hai nàng đuổi theo cha. Ông đang thong thả đi về phía khu rừng nhỏ ở một bên đồng cỏ. Jane không nhẹ mình bằng Elizabeth, cũng không quen chạy. Chẳng mấy chốc nàng bị bỏ lại phía sau. Elizabeth vừa thở hổn hển vừa đuổi kịp cha, rồi hối hả kêu lên. 'Ôi, cha ơi, có tin gì thế ạ? Có tin gì thế ạ? Cậu có gửi tin về không ạ?' 'Có. Cha nhận được thư do người gấp mang đến.' 'Vậy tin gì ạ? Tin lành hay tin dữ ạ?' 'Còn mong gì điều tốt lành được nữa?' Ông vừa nói vừa rút lá thư trong túi ra. 'Nhưng có lẽ con muốn đọc.' Elizabeth nôn nóng giật lấy lá thư trong tay ông. Vừa lúc ấy Jane cũng đến nơi. 'Con đọc to lên.' Người cha nói. 'Chính cha cũng gần như không hiểu trong đó viết gì.'

'Gracechurch Street, thứ Hai ngày 2 tháng Tám. Anh rể thân mến, Cuối cùng em cũng gửi được cho anh tin tức về cháu gái. Em mong rằng nói chung đây là tin làm anh hài lòng. Sau khi anh rời chỗ em hôm thứ Bảy, chẳng bao lâu em đã may mắn dò ra được hai người đang ở đâu tại London. Chi tiết ra sao thì em xin để đến lúc gặp mặt. Anh chỉ cần biết rằng em đã tìm ra hai người là đủ. Em đã gặp trực tiếp cả hai…' 'Vậy thì đúng như chị hằng mong bấy lâu.' Jane kêu lên. 'Hai người đã cưới nhau rồi!' Elizabeth đọc tiếp. 'Em đã gặp trực tiếp cả hai người. Hai người chưa cưới nhau. Em cũng không tìm ra điều gì cho thấy hai người từng có ý cưới nhau. Nhưng nếu anh sẵn lòng giữ lời hứa mà em đã đánh bạo thay anh đưa ra, thì em mong chẳng bao lâu nữa hai người sẽ cưới. Việc anh phải làm là thế này. Trong số năm nghìn bảng được bảo đảm chia cho các con sau khi anh chị qua đời, xin anh lập hợp đồng hôn nhân xác định phần chia đều của con gái anh. Ngoài ra, xin anh hứa mỗi năm trả một trăm bảng chừng nào anh còn sống. Cân nhắc mọi lẽ, trong phạm vi em cho là mình có quyền thay mặt anh, em đã không hề do dự mà nhận những điều kiện này. Em sẽ gửi thư bằng người gấp để khỏi phí thời giờ chờ hồi âm của anh. Nhìn những điều kiện ấy, anh sẽ dễ dàng hiểu rằng cảnh ngộ của ông Wickham không tuyệt vọng như người ta tưởng. Về điểm này thì người đời đã lầm. Cũng may là sau khi trả hết nợ cho ông ta, còn dư được chút tiền để dành riêng cho cháu, ngoài phần tài sản vốn có của con gái anh. Nếu anh trao cho em toàn quyền thu xếp trọn việc này nhân danh anh, đúng như em đã liệu trước, thì em sẽ bảo Haggerston sớm soạn một hợp đồng hôn nhân thích hợp. Anh chẳng có lý do gì phải lên London lần nữa. Vậy xin anh cứ yên tâm ở lại Longbourn mà tin vào sự tận tâm và cẩn trọng của em. Xin anh gửi cho em một câu trả lời dứt khoát sớm chừng nào hay chừng ấy. Em nghĩ tốt hơn cả là cho cháu cưới tại chính nhà em. Mong anh cũng đồng ý. Hôm nay cháu sẽ đến nhà em. Có gì định thêm em sẽ viết thư lại. Kính thư. Edward Gardiner.'

'Có thể như thế được sao?' Đọc xong, Elizabeth kêu lên. 'Chẳng lẽ ông ta thật sự sẽ cưới Lydia?' 'Vậy thì ông Wickham không đến nỗi không xứng đáng như chị em mình từng nghĩ.' Người chị nói. 'Cha thân yêu, con xin chúc mừng cha.' 'Cha đã trả lời thư chưa ạ?' Elizabeth hỏi. 'Chưa. Nhưng cha phải trả lời sớm thôi.' Elizabeth tha thiết xin cha đừng phí thêm thời giờ nữa mà hãy viết thư. 'Ôi, cha thân yêu.' Nàng kêu lên. 'Cha về nhà rồi viết ngay đi ạ. Cha thử nghĩ xem trong việc thế này thì từng khoảnh khắc một quan trọng đến chừng nào.' 'Nếu cha thấy phiền thì để con viết thay cho.' Jane nói. 'Phiền thì phiền thật.' Ông đáp. 'Nhưng cha phải làm thôi.' Nói vậy rồi ông cùng các con gái quay lại, đi về phía nhà. 'Và con hỏi cha một câu có được không ạ?' Elizabeth nói. 'Nhưng dĩ nhiên là phải nhận những điều kiện ấy, phải không ạ?' 'Nhận ư! Cha chỉ thấy xấu hổ vì ông ta đòi hỏi quá ít thôi.' 'Hai người nhất định phải cưới nhau! Nhưng ông Wickham lại là hạng người như thế.' 'Ừ, ừ. Hai đứa nhất định phải cưới nhau. Chẳng còn cách nào khác cả. Nhưng có hai điều cha rất muốn biết. Một là cậu con đã bỏ ra bao nhiêu để lo xong việc này, hai là cha biết lấy gì mà trả lại số tiền ấy.' 'Tiền ư! Cậu ư!' Jane kêu lên. 'Ý cha là sao ạ?' 'Ý cha là không một người đàn ông tỉnh táo nào lại cưới Lydia chỉ để nhận mỗi năm một trăm bảng lúc cha còn sống và năm mươi bảng sau khi cha chết.' 'Đúng thật ạ.' Elizabeth nói. 'Trước đây con không nghĩ ra. Trả hết nợ rồi mà còn dư tiền! Ôi, chắc chắn là do cậu lo liệu! Cậu rộng lượng và tốt bụng quá, con chỉ sợ vì việc này mà cậu túng bấn. Ít tiền thì không thể làm nổi bấy nhiêu chuyện.' 'Ừ.' Người cha nói. 'Ông Wickham mà lấy nó với ít hơn mười nghìn bảng dù chỉ một xu thì đúng là kẻ ngốc. Từ ngày đầu làm người trong họ, cha cũng không muốn nghĩ xấu về ông ta đến thế.' 'Mười nghìn bảng ư! Trời ơi! Đến một nửa số đó nhà mình cũng biết lấy gì mà trả?' Ông Bennet không đáp. Cả ba người ai nấy chìm trong suy nghĩ, im lặng cho đến khi về tới nhà. Người cha vào thư phòng để viết thư, còn hai cô con gái sang phòng ăn sáng.

'Thế là hai người sắp cưới nhau thật!' Vừa còn lại hai chị em, Elizabeth kêu lên. 'Lạ lùng biết bao! Vậy mà chị em mình lại phải biết ơn vì chuyện này. Dù hy vọng hạnh phúc có nhỏ nhoi đến đâu, dù tính nết ông Wickham có tệ đến đâu, mình cũng buộc phải mừng vì hai người cưới nhau! Ôi, Lydia!' 'Chị tự an ủi mình rằng nếu ông Wickham không thật lòng với Lydia thì ông ấy đã chẳng cưới em nó.' Jane đáp. 'Cậu tốt bụng hẳn có gỡ giúp ông ấy phần nào, nhưng chị không tin nổi là cậu đã bỏ ra mười nghìn bảng hay một số tiền gần như thế. Cậu cũng có con, mà biết đâu còn có thêm nữa. Làm sao cậu bỏ ra nổi đến năm nghìn bảng?' 'Nếu biết được ông Wickham nợ bao nhiêu, và phía ông Wickham định cho Lydia bao nhiêu trong hợp đồng hôn nhân, thì chị em mình sẽ biết chính xác ông Gardiner đã làm gì cho hai người.' Elizabeth nói. 'Vì ông Wickham không có lấy sáu xu tiền riêng. Lòng tốt của cậu mợ thì cả đời cũng không đền đáp nổi. Chỉ riêng việc đưa Lydia về nhà, tự tay trông nom và giữ thể diện cho nó, cũng đã là một sự hy sinh mà mình cảm ơn bao nhiêu năm cũng chưa trả hết. Giờ này chắc con bé đang ở cùng hai người thật rồi! Nhận lấy lòng tốt như thế mà bây giờ nó không thấy khổ sở thì nó chẳng đáng được hạnh phúc bao giờ! Lúc gặp mợ lần đầu thì cảnh ấy ra sao nhỉ!' 'Chị em mình phải cố quên hết những chuyện đã xảy ra ở cả hai bên.' Jane nói. 'Dù vậy chị mong và tin rằng hai người sẽ hạnh phúc. Việc ông Wickham đồng ý cưới, chị muốn tin đó là dấu hiệu ông ấy đã nghĩ lại cho đúng. Tình cảm hai người dành cho nhau sẽ khiến cả hai điềm đạm hơn. Nếu họ yên ổn an cư và sống có chừng mực thì chị mong rồi thời gian sẽ khiến người ta quên đi chuyện khinh suất đã qua.' 'Những việc hai người ấy đã làm.' Elizabeth đáp. 'Chị, em, hay bất cứ ai cũng không bao giờ quên được. Nói ra cũng chẳng ích gì.' Đến lúc ấy hai chị em mới nhận ra rằng mẹ hoàn toàn chưa hay biết chuyện vừa xảy ra. Thế là hai nàng sang thư phòng hỏi cha xem có được phép báo cho mẹ không. Ông đang viết thư. Ông đáp lạnh nhạt, đầu cũng không buồn ngẩng lên. 'Các con muốn làm gì thì làm.' 'Con mang thư của cậu lên đọc cho mẹ nghe được không ạ?' 'Muốn lấy gì thì lấy rồi đi ra.'

Elizabeth cầm lá thư trên bàn lên. Hai chị em cùng lên gác. Trong phòng bà Bennet có cả Mary và Kitty. Chỉ cần báo một lần là mọi người đều nghe được. Sau khi khẽ gợi rằng có tin vui, hai nàng đọc to lá thư. Bà Bennet gần như không kìm nổi mình. Jane vừa đọc đến chỗ ông Gardiner hy vọng Lydia sắp cưới thì niềm vui của bà đã bật ra. Mỗi câu tiếp theo lại làm niềm vui ấy lớn thêm. Giờ đây dáng vẻ nôn nao vì mừng rỡ của bà còn dữ dội hơn cả lúc bà bồn chồn vì sợ hãi và tức tối. Chỉ cần biết con gái mình sắp lấy chồng là đủ. Bà không lo con bé có hạnh phúc không, cũng không nhớ lại lỗi lầm của nó mà thấy nhục. 'Lydia yêu quý, yêu quý của mẹ!' Bà kêu lên. 'Thật là chuyện đáng mừng! Nó sắp lấy chồng! Mẹ lại được gặp nó! Mười sáu tuổi đã lấy chồng! Em trai tốt bụng, tử tế của tôi! Mẹ biết là sẽ thành ra thế này mà. Mẹ biết cậu ấy sẽ lo xong mọi việc mà. Mẹ nóng lòng muốn gặp con bé quá! Muốn gặp cả ông Wickham yêu quý nữa! Nhưng còn áo quần, còn bộ áo cưới thì tính sao đây! Mẹ phải viết thư ngay cho em dâu Gardiner mới được. Lizzy, con yêu của mẹ. Con chạy xuống nhà hỏi cha xem cha cho Lydia bao nhiêu. Khoan đã, khoan đã. Để mẹ tự đi. Kitty, con giật chuông gọi bà Hill lên đây. Mẹ thay đồ một loáng là xong. Lydia yêu quý, yêu quý của mẹ! Gặp nhau thì vui biết mấy!' Cô con gái lớn nhắc mẹ nghĩ đến việc cả nhà mang ơn ông Gardiner lớn đến chừng nào vì những gì ông đã làm. Nàng muốn nhờ thế mà làm dịu bớt phần nào nỗi phấn khích của mẹ. 'Cái kết tốt đẹp này.' Jane nói thêm. 'Con nghĩ phần lớn là nhờ lòng tốt của cậu. Con tin chắc cậu đã hứa giúp tiền cho ông Wickham.' 'Ừ.' Người mẹ kêu lên. 'Thế mới là phải lẽ chứ. Ngoài cậu nó ra thì còn ai làm việc ấy? Nếu cậu ấy không có gia đình riêng thì tiền của cậu ấy hẳn đã thuộc về mẹ và các con cả rồi. Ngoài mấy món quà ra thì đây là lần đầu nhà mình nhận được gì từ cậu ấy. Chao ôi! Mẹ hạnh phúc quá. Chẳng bao lâu nữa mẹ sẽ có một cô con gái đã lấy chồng. Bà Wickham! Nghe êm tai làm sao! Tháng Sáu vừa rồi con bé mới tròn mười sáu. Jane yêu quý, mẹ hồi hộp quá nên chắc không viết nổi. Mẹ đọc cho con viết thay nhé. Chuyện tiền nong thì lát nữa bàn với cha cũng được. Nhưng hàng họ thì phải đặt ngay.' Rồi bà bắt đầu kể lể một tràng nào vải calico, vải muslin, vải lanh mịn. Hẳn chỉ một lát nữa thôi là bà đã đọc cho con viết đơn đặt vô số thứ hàng. Nhưng Jane khó nhọc lắm mới khuyên được mẹ. Nàng bảo mẹ hãy chờ đến khi cha rảnh mà bàn bạc. Nàng cũng nói chậm một ngày thì chẳng hề gì. Bà mẹ hạnh phúc quá nên không cố chấp như thường lệ. Trong đầu bà lại hiện ra những dự tính khác. 'Thay đồ xong là mẹ sang Meryton báo cái tin vui ơi là vui này cho bà Philips.' Bà nói. 'Lúc về thì ghé qua nhà phu nhân Lucas với bà Long cũng được. Kitty, con chạy xuống bảo người ta chuẩn bị xe. Ra ngoài hóng gió chắc sẽ tốt cho người mẹ lắm. Các con này, có cần mẹ mua gì ở Meryton cho không? Ôi! Bà Hill đến kìa. Bà Hill thân mến, bà nghe tin vui chưa? Cô Lydia sắp lấy chồng đấy. Ngày cưới tôi sẽ đãi một bát rượu punch cho cả nhà cùng vui.'

Bà Hill lập tức tỏ ra vui mừng. Elizabeth cũng nhận lời chúc mừng cùng với mọi người. Rồi nàng phát ngán vì cái sự dại dột ấy nên lánh về phòng riêng. Đến lúc đó nàng mới được thỏa sức suy nghĩ. Cảnh ngộ của Lydia tội nghiệp, có tốt đẹp lắm thì cũng đã rất tệ rồi. Nhưng phải biết ơn vì nó không tệ hơn thế. Elizabeth cũng cảm thấy như vậy. Nghĩ đến mai sau thì nàng chẳng thể mong cho em mình một hạnh phúc có chừng mực hay một cuộc sống sung túc trên đời. Nhưng nhìn lại điều mình còn sợ hãi mới cách đây hai tiếng đồng hồ, nàng thấy trong kết cục vừa đạt được có đủ mọi điều tốt lành.