Chương 33

Elizabeth đã không chỉ một lần hai lần bất ngờ gặp ông Darcy trong công viên. Nàng thấy vận rủi đưa ông đến đúng nơi chẳng ai khác lui tới thật trớ trêu và đáng ghét. Để tránh chuyện đó lặp lại, ngay từ lần gặp đầu tiên nàng đã cố ý cho ông biết đây là nơi nàng thích dạo chơi. Vậy mà lần thứ hai vẫn xảy ra, thật lạ lùng làm sao. Thế rồi lại đến lần thứ ba nữa. Cứ như thể ông cố tình trêu chọc, hoặc tự chuốc lấy phiền phức vào mình. Mỗi lần gặp như vậy, ông Darcy không chỉ hỏi thăm vài câu xã giao rồi đứng lặng ngượng nghịu mà bỏ đi. Ông luôn quay bước, cùng nàng đi tiếp một đoạn. Ông không nói nhiều. Elizabeth cũng chẳng cố bắt chuyện hay lắng nghe. Nhưng đến lần gặp thứ ba, nàng cảm thấy ông hỏi những câu kỳ lạ, chẳng liên quan gì đến nhau: nàng có thấy vui ở Hunsford không, có thích đi dạo một mình không, có nghĩ vợ chồng ông Collins hạnh phúc không. Đang nói chuyện về Rosings, Elizabeth lỡ nói mình không rành cấu trúc của tòa nhà ấy, ông Darcy dường như nghĩ rằng lần sau đến Kent, nàng sẽ ở lại đó. Lời ông có vẻ hàm ý như thế. Hay là ông đang nghĩ đến đại tá Fitzwilliam? Nếu quả có ý gì, hẳn ông đang khéo léo ám chỉ chuyện sẽ xảy ra từ phía ấy. Nghĩ vậy, Elizabeth thấy hơi khó chịu, nên khi đến gần cánh cổng đối diện nhà mục sư, nàng mừng rỡ vô cùng.

Một hôm, trong lúc đi dạo, Elizabeth mang theo bức thư Jane mới gửi gần đây nhất để đọc lại. Nàng đang mải suy nghĩ về vài câu cho thấy rõ Jane không viết thư trong tâm trạng vui vẻ. Lần này, thay vì lại giật mình gặp ông Darcy, nàng ngẩng đầu lên thì thấy đại tá Fitzwilliam đang đi tới từ phía đối diện. Elizabeth vội cất bức thư đi, gượng cười và nói. 'Tôi không ngờ đại tá cũng đi dạo trên lối này đấy.' 'Tôi đang đi một vòng quanh công viên.' Ông đáp. 'Năm nào tôi cũng làm vậy. Tôi định ghé qua nhà mục sư lần cuối trên đường về. Cô còn đi xa nữa không?' 'Không. Tôi cũng sắp quay lại rồi.' Elizabeth quay lại đúng như đã nói. Hai người cùng nhau đi về phía nhà mục sư.

'Ông thật sự sẽ rời Kent vào thứ Bảy sao?' Nàng hỏi. 'Vâng, nếu ông Darcy không lại hoãn thêm lần nữa. Nhưng tôi phải theo ý anh ấy thôi. Anh ấy thích định ngày giờ thế nào là tùy hứng của mình.' 'Dù không được tự định ngày giờ, ít nhất ông cũng được thỏa thích quyền lựa chọn chứ. Theo tôi biết, chẳng ai thích thú với quyền làm điều mình muốn hơn ông Darcy đâu.' 'Anh ấy quả thật rất thích làm theo ý mình.' Đại tá Fitzwilliam đáp. 'Nhưng ai mà chẳng vậy. Chỉ có điều anh ấy có nhiều cách hơn người khác để làm theo ý mình thôi. Anh ấy giàu có, còn nhiều người thì nghèo khó. Tôi nói điều này vì tôi thấm thía lắm. Cô cũng biết đấy, con trai thứ phải quen với việc tiết kiệm và phụ thuộc vào người khác.' 'Theo tôi thấy, con trai thứ của một bá tước thì chắc chẳng biết mấy đến hai điều đó đâu. Bây giờ ông hãy nói thật nghiêm túc xem nào. Ông từng phải tiết kiệm hay phụ thuộc vào ai bao giờ chưa? Có khi nào vì thiếu tiền mà ông không đi được nơi mình muốn, hay không mua được thứ mình thích?' 'Cô chạm đúng chỗ rồi đấy. Tôi không dám nói mình từng gặp nhiều khó khăn đến thế. Nhưng trong những chuyện lớn hơn thì thiếu tiền cũng có thể khiến người ta khổ sở. Con trai thứ trong nhà không thể cưới người mình thích được.' 'Trừ khi người mình thích lại có tài sản. Mà tôi nghĩ trường hợp đó cũng không hiếm đâu.' 'Thói quen tiêu xài khiến chúng tôi phải phụ thuộc vào người khác quá nhiều. Ở địa vị như tôi, không nhiều người có thể cưới vợ mà chẳng chút bận tâm đến tiền bạc.' 'Ông ấy đang nói về mình chăng?' Elizabeth thầm nghĩ. Ý nghĩ ấy khiến nàng đỏ mặt. Nhưng nàng nhanh chóng lấy lại bình tĩnh, nói bằng giọng vui vẻ. 'Vậy thì con trai thứ của một bá tước thường đáng giá bao nhiêu? Trừ khi anh trai ông ốm yếu lắm, chắc ông cũng chẳng đòi hỏi hơn năm mươi nghìn bảng đâu nhỉ.' Ông cũng đáp lại bằng giọng điệu tương tự, câu chuyện đến đó là kết thúc. Elizabeth muốn phá vỡ sự im lặng, sợ ông nghĩ mình đã bị ảnh hưởng bởi những lời vừa trao đổi. Lát sau, nàng lên tiếng.

'Có lẽ người anh họ ông đưa đại tá đến đây phần lớn là để có người sẵn sàng làm theo ý mình. Tôi không hiểu sao ông ấy không cưới vợ để có được sự tiện lợi đó suốt đời. Nhưng chắc bây giờ em gái ông ấy cũng đủ làm tròn vai trò đó rồi. Vì chỉ mình ông ấy trông nom cô, ông ấy muốn làm gì với cô cũng được.' 'Không đâu.' Đại tá Fitzwilliam nói. 'Cái lợi ấy phải chia cho tôi nữa chứ. Tôi cũng là đồng giám hộ của cô Darcy đấy.' 'Thật sao? Vậy ông là loại giám hộ thế nào? Cô tiểu thư ông trông nom có hay làm ông vất vả không? Các cô gái trẻ tuổi ấy đôi khi khó bảo lắm. Nếu cô ấy thật sự mang khí chất nhà Darcy, biết đâu cô cũng thích làm theo ý mình y như vậy.' Elizabeth nhận ra ông đang nhìn mình chăm chú. Ông hỏi ngay vì sao nàng lại nghĩ cô Darcy có thể khiến hai người giám hộ phải lo lắng. Thấy ông hỏi như vậy, Elizabeth càng chắc chắn mình đã chạm gần đến sự thật theo cách nào đó. Nàng đáp ngay. 'Ông không cần lo đâu. Tôi chưa từng nghe một lời xấu nào về cô ấy cả. Cô ấy chắc là một trong những người dễ bảo nhất trên đời. Vài quý cô tôi quen, bà Hurst và cô Bingley, cũng rất quý cô ấy. Hình như ông từng nói ông quen hai người họ.' 'Tôi biết sơ sơ thôi. Anh trai họ là một người vui vẻ, đúng chất quý ông. Cũng là bạn rất thân của ông Darcy.' 'À, đúng vậy.' Elizabeth nói cộc lốc. 'Ông Darcy đối xử với ông Bingley tử tế đến lạ. Chăm lo cho ông ấy chu đáo hết mức.' 'Chăm lo ư! Đúng vậy, hình như trong việc cần chăm lo nhất, ông Darcy quả thật lo cho anh ấy chu đáo thật. Nghe những gì ông ấy kể cho tôi trên đường đến đây, tôi đoán ông Bingley có nhiều lý do để biết ơn ông ấy lắm. Nhưng tôi không có căn cứ gì để chắc chắn đó là chuyện của ông Bingley cả, nên chắc tôi phải xin lỗi ông ấy. Tất cả chỉ là tôi đoán mò thôi.'

'Ý ông là sao?' 'Dĩ nhiên đó là chuyện ông Darcy không muốn để lộ ra rộng rãi. Nếu tin đồn lọt đến gia đình vị tiểu thư ấy thì hẳn sẽ khó chịu lắm.' 'Ông có thể tin chắc là tôi sẽ không bao giờ nói ra đâu.' 'Với lại, ông cũng nên nhớ rằng chẳng có nhiều căn cứ để nghĩ đó là ông Bingley. Ông Darcy chỉ nói với tôi đúng một việc: gần đây ông ấy đã tự hào vì cứu được một người bạn thoát khỏi rắc rối do một cuộc hôn nhân hết sức thiếu suy nghĩ gây ra. Ông ấy không hề nhắc tên hay bất kỳ chi tiết nào khác. Tôi đoán đó là ông Bingley chỉ vì nghĩ anh ấy là kiểu thanh niên dễ rơi vào cảnh ấy, với lại tôi biết hai người đã ở bên nhau suốt cả mùa hè vừa rồi.' 'Ông Darcy có nói lý do vì sao ông ấy can thiệp vào chuyện đó không?' 'Tôi nghe nói vị tiểu thư ấy có vài lý do phản đối rất lớn.' 'Vậy thì ông ấy đã dùng mưu kế gì để chia rẽ hai người?' 'Mưu kế ông ấy dùng thì ông ấy không kể cho tôi nghe.' Đại tá Fitzwilliam mỉm cười nói. 'Những gì tôi được biết chỉ có bấy nhiêu thôi.'

Elizabeth không đáp, chỉ tiếp tục bước đi. Trong lòng nàng, cơn giận dần dâng lên. Quan sát nàng một lúc, đại tá Fitzwilliam hỏi vì sao nàng trầm ngâm như vậy. 'Tôi đang nghĩ về những gì ông vừa kể.' Nàng nói. 'Cách hành xử của người anh họ ông thật không hợp ý tôi chút nào. Ông ấy lấy tư cách gì mà có quyền phán xét người khác chứ?' 'Ý cô là cho rằng sự can thiệp của anh ấy có phần quá đáng phải không?' 'Tôi không hiểu ông Darcy lấy quyền gì để phán xét tình yêu của bạn mình có ổn hay không. Cũng không hiểu vì sao chỉ dựa vào phán đoán của riêng mình, ông ấy lại tự quyết định và chỉ đạo bạn mình phải hạnh phúc theo cách nào. Nhưng,' Elizabeth trấn tĩnh lại, nói tiếp. 'vì tôi hoàn toàn không biết rõ sự tình, nên trách móc như vậy cũng không công bằng. Cũng không nên nghĩ rằng giữa hai người có một tình yêu sâu đậm.' 'Suy đoán như vậy cũng không có gì lạ lắm đâu.' Đại tá Fitzwilliam nói. 'Nhưng như thế thì vinh quang chiến thắng của anh họ tôi giảm đi nhiều lắm đấy.' Đó chỉ là một câu nói đùa. Nhưng với Elizabeth, câu ấy lại nghe như vẽ nên chân dung ông Darcy quá đúng. Nàng không dám đáp lại. Vì thế nàng vội đổi đề tài, nói những chuyện không quan trọng cho đến khi về tới nhà mục sư. Ngay khi khách vừa ra về, Elizabeth lui về phòng riêng. Giờ đây nàng có thể suy nghĩ về những gì vừa nghe mà không bị quấy rầy. Những lời ấy không thể nào nói về ai khác ngoài người có liên quan đến chính nàng. Trên đời này không thể có hai người đàn ông mà ông Darcy có thể sai khiến theo ý mình như vậy được. Chắc chắn ông đã can thiệp vào việc chia rẽ ông Bingley và Jane. Điều đó nàng chưa bao giờ nghi ngờ. Nhưng cho đến lúc ấy, nàng vẫn luôn nghĩ người vạch kế hoạch chính và thực hiện nó luôn là cô Bingley. Nhưng nếu lòng tự phụ của ông không tự lừa dối chính mình, thì nguyên nhân chính là ông. Sự kiêu ngạo và tính khí thất thường của ông đã gây ra mọi nỗi khổ mà Jane từng chịu và vẫn còn đang chịu đựng. Ông đã tước đi mọi hy vọng hạnh phúc, dù chỉ trong một thời gian, của người dịu dàng và rộng lượng nhất trên đời. Không ai có thể nói được ông đã gây ra tổn hại lâu dài đến mức nào.

'Vị tiểu thư ấy có vài lý do phản đối rất lớn.' Đó là lời đại tá Fitzwilliam từng nói. Những lý do phản đối lớn ấy hẳn là chuyện có một người dượng làm luật sư ở miền quê, và một người cậu buôn bán ở London. 'Đối với bản thân Jane,' nàng thốt lên, 'chẳng có lý do gì để phản đối cả. Chị ấy đáng yêu và tốt bụng biết bao! Óc phán đoán xuất sắc, tâm tính điềm đạm, lại còn có phong thái cuốn hút người khác nữa. Cũng không thể trách cha được. Dù có phần khác người, nhưng chính ông Darcy cũng không thể xem thường tài năng của cha. Cha còn có phẩm cách đáng kính trọng mà có lẽ ông Darcy chẳng bao giờ với tới được.' Thật ra, khi nghĩ đến mẹ, lòng tin của nàng có phần lung lay. Nhưng nàng không chịu thừa nhận rằng bất kỳ điều gì ở phía đó thật sự tác động lớn đến ông Darcy. Elizabeth tin chắc rằng lòng kiêu hãnh của ông bị tổn thương sâu sắc hơn bởi việc bạn mình thiếu địa vị quan trọng, chứ không phải bởi sự thiếu khôn khéo của họ hàng bạn mình. Cuối cùng, nàng kết luận rằng một mặt ông bị chi phối bởi loại kiêu hãnh tồi tệ nhất, mặt khác ông lại muốn giữ ông Bingley ở bên em gái mình. Sự xáo động và nước mắt do chuyện này gây ra khiến nàng nhức đầu. Càng gần tối, cơn đau càng dữ dội hơn. Cộng thêm việc không muốn gặp ông Darcy, Elizabeth quyết định không đến buổi hẹn dùng trà ở Rosings cùng hai anh em họ. Bà Collins thấy nàng thật sự ốm nên không ép nàng đi. Bà cũng cố hết sức ngăn chồng mình thúc giục. Nhưng ông Collins không giấu được nỗi lo rằng phu nhân Catherine sẽ hơi phật ý khi biết Elizabeth ở nhà.